سندروم گیرافتادگی شانه یا ایمپینجمنت شانه چیست؟ + روش‌های درمان

سندروم ایمپینجمنت شانه ناشی از ساییده شدن مکرر روتاتور کاف بین استخوان بازو و لبه بیرونی شانه می‌باشد. این ساییدگی باعث تنگ‌تر شدن فضا و تورم و در نتیجه درد و التهاب می‌شود. روش‌های درمانی این عارضه شامل استراحت، استفاده از یخ، داروهای مسکن، فیزیوتراپی، تزریق کورتون و جراحی می‌گردد.

سندروم گیرافتادگی شانه چیست؟

سندروم گیرافتادگی شانه

گیرافتادگی شانه زمانی رخ می‌دهد که قسمت بالایی استخوان شانه که آکرومیون نام دارد به روتاتور کاف ساییده شده و باعث درد و التهاب و سوزش می‌شود.

علائم سندروم گیرافتادگی شانه

علائم سندروم گیرافتادگی شانه

ایمپینجمنت شانه می‌تواند به‌ تدریج و یا به‌صورت ناگهانی رخ دهد.

برخی از علائم این بیماری به شرح زیر است:

  • درد در قسمت بالایی و بیرونی شانه
  • دردی که با بالا بردن شانه شدیدتر می‌شود، به‌ خصوص وقتی دستتان را بالاتر از سر خود ببرید.
  • احساس درد در طول شب که باعث به‌هم‌ریختگی خواب می‌شود.
  • احساس ضعف در بازو

به طور معمول در طول این عارضه در شانه احساس خشکی و سفتی نمی‌کنید.

دلایل ابتلا به سندروم گیرافتادگی شانه چیست؟

زمانی که روتاتور کاف دچار ساییدگی یا آسیب‌ دیدگی شود ورم می‌کند، درست مانند زمانی که مچ پا پیچ بخورد. اما به دلیل این که دور تا دور این عضلات به‌ وسیله استخوان احاطه شده است،  ورم کردن آن منجر به عوارض دیگری نیز خواهد شد. با ورم کردن، فضای اطراف روتاتور کاف کاهش‌ یافته و به آکرومیون سابیده می‌شود. مانند یک‌ چرخه معیوب، این پروسه به طور مرتب ادامه پیدا می‌کند. در برخی موارد به‌ وجود آمدن خار استخوان بر روی آکرومیون این فضا را از قبل نیز تنگ‌تر کرده و گیرافتادگی شانه را تشدید می‌نماید. برخی از دلایل به‌ وجود آمدن این عارضه به شرح زیر است:

  • تاندون پاره و یا ملتهب می‌شود. این عارضه می‌تواند به دلیل استفاده بیش از اندازه از شانه، آسیب‌ دیدگی و یا فرسودگی ناشی از افزایش سن رخ دهد.
  • تحریک‌ شدن و التهاب بورسا. بورسا کیسه‌های پر از مایع هستند که در بین تاندون و آکرومیون قرار گرفته‌اند. این کیسه‌ها کمک می‌کنند تا تاندون‌ها و ماهیچه‌ها به‌راحتی بر روی استخوان بلغزند. بورسا ممکن است به دلیل آسیب‌ دیدگی یا استفاده بیش از اندازه از شانه ملتهب شود.
  • صاف نبودن آکرومیون (نوعی اختلال مادرزادی) و یا ایجاد خار استخوان بر روی آکرومیون با افزایش سن

چه کسانی بیشتر در معرض ابتلا به سندروم شانه گیر افتاده هستند؟

سندروم ایمپینجمنت شانه بیشتر در افرادی دیده می‌شود که درگیر فعالیت‌هایی هستند که در طول آن دست به‌ صورت مکرر در بالای سر قرار می‌گیرد. مانند شناگران، والیبالیست‌ها، تنیسورها، بازیکنان بیسبال، نقاش‌ها و همچنین انجام فعالیت‌هایی مانند شستن شیشه.

چه موقع به دکتر مراجعه کنم؟

در صورتی‌ که شانه درد شما بعد از گذشت چند هفته همچنان ادامه داشت و یا باعث اختلال در انجام کارهای روزانه شما شد به پزشک مراجعه کنید. پزشک شانه را معاینه کرده و از شما می‌خواهد تا دست خود را در چندین جهت حرکت دهید تا میزان حرکت شانه را بررسی کرده و ببیند آیا حرکت‌ کردن باعث تشدید درد آن می‌شود یا خیر.

بعد از معاینه ممکن است پزشک درمان مناسب را تجویز نماید و یا برای درمان تخصصی‌تر شما را به فیزیوتراپیست ارجاع دهد. به طور معمول برای این بیماری به اسکن نیازی نخواهید داشت. همچنین می‌توانید بدون مراجعه به پزشک مستقیم به متخصص فیزیوتراپی مراجعه کنید.

تشخیص سندروم گیرافتادگی شانه

پزشک برای بررسی میزان درد و التهاب شما را معاینه کرده و سوابق پزشکی شما را بررسی خواهد کرد. علاوه بر این دامنه حرکتی و میزان قدرت شانه و بازو را بررسی می‌نماید. همچنین در خصوص فعالیت‌های شما، سوابق آسیب‌ دیدگی، داروهایی که برای کاهش درد شانه استفاده کرده‌اید و هرگونه جزئیاتی که ممکن است باعث تشدید این عارضه شود از شما سؤال می‌پرسد.

از عکس اشعه ایکس می‌توان برای تشخیص آرتروز و آسیب‌ دیدگی روتاتور کاف استفاده نمود. همچنین احتمال وجود خار استخوان و تغییر شکل لایه بیرونی استخوانی که روتاتور کاف به آن متصل می‌شود نیز وجود دارد. برای بررسی پارگی و کشیدگی تاندون و التهاب بورسا نیز از ام‌آرآی و اولتراسوند استفاده می‌کنند.

علاوه بر این درصورتی‌که با تزریق مقدار کمی داروی بی‌حسی به فضای زیرین آکرومیون درد شانه کاهش یافت، می‌توان تشخیص داد که فرد به گیرافتادگی شانه مبتلا است.

درمان سندروم گیرافتادگی شانه

هدف از درمان این عارضه کاهش درد شانه و بهبود عملکرد آن می‌باشد.

درمان دارویی

در صورت تجویز پزشک می‌توانید برای کاهش درد شانه از مسکن‌هایی نظیر ایبوپروفن یا ناپروکسن استفاده کنید. اما برای دردهای شدیدتر به تجویز مسکن‌های قوی‌تری نیاز است.

فیزیوتراپی

علاوه بر روش‌های ذکر شده، انجام برخی ورزش‌ها نیز به بهبود علائم سندروم ایمپینجمنت شانه کمک می‌کند. این ورزش‌ها شامل موارد زیر می‌شود:

فشار شانه از عقب

فشار شانه از عقب

در حالی‌ که بازوهایتان در دو طرف بدنتان قرار دارد بایستید. سعی کنید تیغه‌های شانه‌تان را به سمت هم فشار دهید. برای 5 ثانیه در این حالت بمانید و سپس شانه‌ها را آزاد نمایید. این حرکت را هر بار 10 مرتبه تکرار کنید.

بلند کردن دست‌ها

بلندکردن دست‌ها دست‌ها را به‌صورت افقی مقابل بدنتان قرار دهید. با حرکت‌ دادن آرام شانه دست‌ها را به‌ صورت افقی به سمت جلو و عقب بکشید. این حرکت را 10 بار تکرار نمایید.

نرمش کششی سینه

نرمش کششی سینه

در چهارچوب در بایستید و ساعد خود را به آن تکیه دهید. به‌ آرامی از در فاصله بگیرید تا در عضله پکتورال خود احساس کشش کنید. برای 5 ثانیه در این پوزیشن بمایند. می‌توانید این حرکت را 10 بار تکرار کنید.

کشش جلوی شانه

کشش جلوی شانه

در چهارچوب در ایستاده و قسمت بالایی آن را به کمک یک‌ دست بگیرید. به‌ آرامی به سمت جلو خم شوید تا در ناحیه جلویی شانه احساس کشش کنید. برای 5 ثانیه در این حالت بمانید و سپس به سمت عقب بازگردید. این حرکت را 10 مرتبه تکرار کنید.

کشش عقب شانه

کشش عقب شانه

یکی از دست‌هایتان را در مقابل بدنتان قرار دهید و سعی کنید با دست دیگر آن را به سمت قفسه سینه بکشید تا زمانی که در عضلات پشت شانه احساس کشش کنید. برای 5 ثانیه در این حالت بمانید سپس دست‌های خود را رها کنید. این حرکت را برای 10 مرتبه تکرار نمایید.

چرخش خارجی شانه

چرخش خارجی شانه

بر روی پهلو بخوابید، به‌ طوری‌ که شانه آسیب‌ دیده به سمت بالا قرار گیرد. آرنج خود را به زاویه 90 درجه خم نمایید و آن را بر روی پلو خود قرار دهید. یک وزنه سبک در دست بگیرید و به‌ آرامی با چرخش شانه دست خود را به سمت سقف حرکت دهید. این حرکت را 10 بار تکرار کنید.

موبیلیزیشن یا درمان دستی

موبیلیزیشن

موبیلیزیشن مفصل‌ها یک مهارت درمان دستی است که به بهبود دامنه حرکات مفاصل و کاهش درد آن‌ها کمک می‌کند. در این روش تراپیست به‌ صورت دستی در جهات مختلف به مفصل فشار وارد می‌کند تا دامنه حرکات آن افزایش یابد.

ماساژ تراپی

ماساژ تراپی

ریلکس کردن و کاهش تنش عضلات به کمک ماساژ عمیق بافت‌ها به مفصل شانه فضای بیشتری می‌دهد تا بتواند آزادانه حرکت کند.

الکترو تراپی

الکترو تراپی برای درمان گیرافتادگی شانه

الکتروتراپی نوعی درمان پزشکی است که با هدایت جریان‌های کوچک الکتریسیته به پوست بیمار باعث تحریک عضلات شانه جهت بهبود و بیشتر کردن دامنه حرکتی‌شان می‌شود.

اولتراسوند تراپی

اولتراسوند تراپی برای درمان گیرافتادگی شانه

با قرارگرفتن بافت‌ها در معرض اولتراسوند، امواج صوتی باعث پدید آمدن یک لرزش بسیار خفیف درون بافت خواهند شد. این لرزش باعث به‌ وجود آمدن انرژی گرمایی شده و گردش خون را در این ناحیه افزایش می‌دهد. با افزایش گردش خون سطح اکسیژن و مواد مغذی که برای حرکت‌ دادن مفصل ضروری هستند نیز بالا می‌رود.

شاک ویو

شاک ویو برای درمان گیرافتادگی شانه

در طول این روش امواج شوک به کمک یک دستگاه مخصوص از روی پوست به قسمت آسیب‌ دیده شانه منتقل می‌شود. این امواج  با افزایش گردش خون و تحریک فعالیت سلول‌های بنیادی باعث کاهش درد شده و روند بهبودی را سرعت می‌بخشد.

تزریق استروئید

تزریق استروئید برای درمان سندروم ایمپنجمنت شانه

برای موارد شدیدتر گیرافتادگی شانه ممکن است به تزریق کورتون نیاز شود. کورتون یک داروی ضد التهاب خیلی قوی است که صورت مستقیم به ناحیه آسیب‌ دیده تزریق می‌گردد.

جراحی

جراحی فقط زمانی مورد استفاده قرار می‌گیرد که درد شانه به کمک روش‌های غیرجراحی کاهش پیدا نکند. در جراحی رفع فشار ساب آکرومیال، قسمتی از آکرومیون برداشته می‌شود تا روتاتور کاف فضای بیشتری داشته باشد. این جراحی به روش آرتروسکوپی و با ایجاد برش‌های بسیار کوچکی در سطح شانه انجام می‌شود. دیگر مشکلات شانه مانند آرتروز، التهاب تاندون دو سر بازو و پارگی روتاتور کاف را نیز می‌توان در حین این جراحی درمان نمود. جراحی باز که در آن بریدگی‌های بزرگ‌تری در سطح شانه ایجاد می‌شود نیز از دیگر گزینه‌های جراحی می‌باشد.

آیا سندروم گیر افتادن شانه قابل‌پیشگیری است؟

بله، در برخی موارد با آموزش کافی و داشتن فعالیت در سطح و اندازه مناسب می‌توان تا حدودی از بروز این عارضه جلوگیری نمود. اما به‌ خاطر داشته باشید خیلی زیاده‌روی نکنید. تمرینات عضلات خود را متعادل نگه دارید. در صورتی‌ که چند حرکت شنا انجام می‌دهید سعی کنید چند حرکت کششی نیز انجام دهید. اگر پرس بالای سر می‌زنید، بهتر است چند حرکت بارفیکس نیز بزنید.

سؤالات متداول

سندروم گیرافتادگی شانه چقدر باقی می‌ماند؟

در بیشتر بیماران این عارضه بین 3 تا 6 ماه ادامه خواهد داشت. اما در برخی موارد شدیدتر گاهی پروسه درمان تا 1 سال طول می‌کشد.

آیا گرفتگی شانه به‌صورت ناگهانی رخ می‌دهد؟

ایمپینجمنت شانه می‌تواند به‌صورت ناگهانی و یا به‌تدریج رخ دهد.

بهترین پوزیشن برای خوابیدن با وجود گیرافتادگی شانه چیست؟

در صورت داشتن درد بهتر است بر روی کمر خود بخوابید. خوابیدن بر روی شکم باعث تشدید در شانه می‌شود پس بهتر است بر روی پهلو و یا کمر بخوابید.

در صورت داشتن ایمپینجمنت شانه باید از چه چیزهایی پرهیز نمود؟

از دراز کردن دست، بلند کردن اجسام، کشیدن و هول دادن آن‌ها خودداری کنید.

در صورت درمان‌ نکردن گیرافتادگی شانه چه رخ می‌دهد؟

در صورتی‌ که این عارضه را درمان نکنید، می‌تواند منجر به آسیب‌دیدگی‌های شدیدتری مانند پارگی روتاتور کاف شود.

آیا می‌توان گیرافتادگی شانه را بدون جراحی درمان نمود؟

بله، در حقیقت روش‌های غیرجراحی برای درمان این بیماری مفیدتر و مؤثرتر هستند.

چه ویتامین‌هایی برای ایمپینجمنت شانه مؤثر می‌باشند؟

ویتامین c بسیار مفید می‌باشد.